ایران،اسلام،تجدد

«برای اشاعه‌ی اسلام در اندونزی هیچ گلوله‌ای شلیک نشد و هیچ شمشیری از نیام برنیامد. به تعبیر آرنولد، “تاریخ مجمع‌الجزایر مالایا در طول ششصد سال گذشته یکی از جالب‌ترین قسمت‌های داستان توسعه اسلام از طریق فعالیت‌های تبلیغی را پیش روی ما نهاده است… در آغاز، مسلمانان مجبور بودند که کارشان را بدون هرگونه کمک یا حمایتی از جانب فرمانروایان کشور، و تنها به مدد ترغیب و تشویق و اقناع پیش ببرند، و در بسیاری از موارد با مخالفت‌های شدیدی، خصوصا از جانب اسپانیایی‌ها، نیز مواجه بودند.”…
یکی از عللی که عموما برای پیروزی اسلام در اندونزی ذکر می‌شود روابط بازرگانی‌ای است که بازرگانان مسلمان هند در اواسط قرن هفتم/ سیزدهم با اندونزیایی‌ها برقرار کردند. گفته شده است که این بازرگانان با زنان اندونزیایی ازدواج کردند و از آن طریق اعتبار و احترامی نزد مردم این سرزمین به دست آوردند. و به مرور زمان این همسران اندونزیایی همراه با خدمتکاران و بردگان خانواده، نخستین هسته‌های قبول اسلام و توسعه این دین در اندونزی را فراهم آوردند.»